ОГНЍЩЕ, ìí. ‑à, ñð. 1. Сïå­öè­à­ë­íî ïðè­ãî­äå­íî ìÿñ­òî â ïî­ìå­ùå­íèå (îáèêí. â êó­õ­íÿ), êú­äå­òî ñå êëà­äå îãúí çà îòî­ï­ëå­íèå è ãîò­âå­íå; îä­æàê. Сå­ä­íà­ëà äî îã­íè­ùå­òî, ñò­ðè­íà Цîí­êî­âè­öà ïî­òèê­âà îãú­íÿ è ðå­æå â òè­ãà­íÿ­òà ñëà­íè­íà çà êà­÷à­ìà­êà. Т. Вëàé­êîâ, Сú÷. I, 10. Кðàé îã­íè­ùå­òî êè­ïÿò ãúð­íå­òà ñ áÿë áîá, ÷åð áîá è ëå­ùà. Иë. Бëúñ­êîâ, С, 5. Тå ñè íà­ï­ðà­âè­õà øè­ðî­êà òî­ï­ëà çåì­ëÿí­êà, ñ îã­íè­ùå è êî­ìèí â äú­íî­òî. Еëèí Пå­ëèí, Сú÷. II, 153. — Дà âçå­ìåø äà ñè ñú­áå­ðåø/ ïîë­ñ­êà è ãîð­ñ­êà âúð­òè­ãà, /../ äà ñáå­ðåø, äà ãè óâà­ðèø / íà çà­ïóñ­òÿ­ëî îã­íè­ùå, /../ ïà ñè êðà­âà­òà ïî­ï­ðúñ­êàé. Нàð. ïåñ., СáВСò, 4. // Рàçø. Кà­ìè­íà. Оã­íè­ùå­òî ñÿ­êî­ãà å ïúð­âî­òî óê­ðà­øå­íèå íà ñòà­ÿ­òà. Тî áè­âà ïî­ê­ðè­òî ñ áðîí­çà, ñ ÷è­íèÿ èëè ñúñ ñêúï ôàð­ôîð. Т. Иêî­íî­ìîâ, Ч, 93.

2. Пî­äî­á­íî ìÿñ­òî â ïà­ðåí ëî­êî­ìî­òèâ, êú­äå­òî ñå ðàç­ïàë­âàò âú­ã­ëè­ùà­òà çà çà­òî­ï­ëÿ­íå íà âî­äà­òà. Гî­ëå­ìè­ÿò è òå­æúê ëî­êî­ìî­áèë ñ íå­çà­ïàë­âà­íî îùå îã­íè­ùå,.., ñòî­å­øå êà­òî âúð­çàí è ïðè­òè­õ­íàë çâÿð. Й. Йîâ­êîâ, Ж, 1920, 124.

3. Рàçø. Мÿñ­òî, êú­äå­òî ãî­ðè èëè ñå êëà­äå îãúí. Нå çíàÿ äà­ëè ïàñ­òè­ðúò èìà òîë­êî­âà ñòî­êà â åã­ðå­öè­òå, êîë­êî­òî îã­íè­ùà å ðàç­ï­ðú­ñ­íàë ïî ïàñ­áè­ùà­òà. Лå­òå îã­í­üî­âå­òå öå­äÿò ñâîÿ ïó­øåê êðàé ðå­êè­òå è ïëà­ä­íè­ùà­òà. Й. Рà­äè÷­êîâ, СР, 56. Цâå­òàí­÷î â êú­ùè ñå çà­âúð­íà/ è êðîò­êà ìàé­êà ãî ïðå­ãúð­íà:/../ И òúé, ïîä ÿáúë­êà­òà â äâî­ðà/ ïðè­ñå­ä­íà­ëè, ñè òå ãî­âî­ðÿò./ Пðåä òÿõ ïëàì­òè, ïëàì­òè îã­íè­ùå. А. Бî­ñåâ, СЦС, 78-79.  Оáð. Пî­òúì­íÿ­âàò ðîé áó­õ­ëà­òè îá­ëà­öè â íå­áå­òî,/ à ïîä òÿõ äà­ëå­÷å àëå­íî îã­íè­ùå ñâå­òè. Мë. Иñà­åâ, ЯД, 91. Дà âúç­ãî­ðèì â ñúð­äå­÷­íè­òå îã­íè­ùà/ âúç­òîð­çè­òå ïðåä ñïî­ìå­íà âå­ëèê,/ íà­äåæ­äà­òà, æè­âî­òà ùî íà­ñè­ùà,/ è ïå­ñåí­òà íà áðàí­íèÿ ÷è­ëèê! Т. Тðà­ÿ­íîâ, П, 42.

4. Мÿñ­òî â êî­âàø­êà ðà­áî­òèë­íè­öà, êú­äå­òî ãî­ðè îãúí è ñå íà­ã­ðÿ­âà è òî­ïè ìå­òà­ëúò. В áà­ðà­êà­òà èìà­øå êî­âàø­êî îã­íè­ùå, íà­êî­âàë­íÿ è êî­âàø­êè ìÿõ, ðàç­ïî­ëî­æåí íàä îã­íè­ùå­òî. Д. Сï­ðîñ­ò­ðà­íîâ, С, 90. В äúæ­äî­â­íî âðå­ìå,.., âèæ­äà­ìå ãî íå â äþ­ãå­íúò, íî â äâî­ðúò ñè ïîä åäèí ïî­ê­ðèâ íà­ðî­÷­íî íà­ï­ðà­âåí çà òî­âà, äå­òî èìà îã­íè­ùå, äó­õà­ëî, íà­êî­âàë­íÿ, ÷ó­êî­âå, òðè­î­íè è ïð. è òîé ðà­áî­òè òàì ñúñ ñè­íî­âå­òå ñè èëè ñ íà­å­ì­íè­öè­òå ñè ðà­áî­ò­íè­öè äà ïî­ï­ðà­âè íå­ùî ñ÷ó­ïå­íî. Сòóï., 1875, áð. 4, 27. — Тðàê-÷óê, æàí-æèí, òðà­êà-÷ó­êà! — íà­êî­âàë­íÿ­òà âúç­ã­ëà­ñÿ/../ Гëå­äàé èñ­ê­ðè ðîé çâåç­äè­öè/ Оò æå­ëÿ­çî íà­æå­æå­íî,/ ãëå­äàé îã­íå­íè åçè­öè/ îò îã­íè­ùå ðàç­æà­ðå­íî. П. Яâî­ðîâ, А, 7. // Сïåö. Пðè­ìè­òè­â­íà ïåù â ëå­ÿ­ð­íà èëè ÷àñò îò ñú­â­ðå­ìåí­íà ìå­òà­ëóð­ãè­÷­íà ïåù, êú­äå­òî ñ ðà­ç­ëè­÷­íè ãî­ðè­âà ñå ñúç­äà­âà âè­ñî­êà òåì­ïå­ðà­òó­ðà çà òî­ïå­íå íà ðó­äà è ïî­ëó­÷à­âà­íå íà ìå­òàë. Вñå ïî-÷åñ­òî Мà­òåâ­ñ­êè ñå îò­áè­âà ïðè äâà­ìà­òà áðà­òÿ Вå­ëè­ãà­íî­âè — èç­âåñ­ò­íè­òå ïëîâ­äèâ­ñ­êè ëå­ÿ­ðè. Оã­íè­ùå­òî èì äåí è

íîù íå ãà­ñ­íå, à êà­ïà­êúò íà ïåù­òà å íà­æå­æåí äî áÿ­ëî. К. Сò­ðàí­ä­æåâ, ЖБ, 54. Жå­ëÿ­çî­òî ñå å ïî­ëó­÷à­âà­ëî â îã­íè­ùà.. Зà òà­çè öåë çà­ïî­÷­íà­ëè äà èç­ïîë­çó­âàò ïðè­ìè­òè­â­íè ïå­ùè — îã­íè­ùà, èç­êî­ïà­íè â çå­ìÿ­òà èëè èç­ã­ðà­äå­íè îò êà­ìúê. В. Бà­óì è äð., МП, 845. Оã­íè­ùå çà ðà­ôè­íè­ðà­íå íà ÷ó­ãóí.

5. Пðåí. Пî­íÿ­êî­ãà ñ ïðèë. ä î ì à ø å í, ñ å ì å­ å í  è (îñ­òàð.) ê ú ù å í. Дîì, êú­ùà. Пî-áúð­çî îò ñâåò­êà­âè­öà çëî­êî­á­íà­òà âåñò å îáè­êî­ëè­ëà íàâ­ñÿ­êú­äå, ïðî­íè­ê­íà­ëà å äî âñÿ­êî îã­íè­ùå. Й. Йîâ­êîâ, Рàçê. II, 101. Пî-áó­ä­íè­òå ñåë­ñ­êè ëþ­äå íå ìî­æå­õà äà òúð­ïÿò ïî­âå­÷å òóð­ñ­êî­òî ãîñ­ïîä­ñ­ò­âî. Тå èçîñ­òà­âÿ­õà ñâî­è­òå îã­íè­ùà è áÿ­ãà­õà â ãðà­äà äà òúð­ñÿò ïî-ñè­ãó­ðåí çà­ëúê, ïî-ñè­ãó­ðåí æè­âîò. Д. Тà­ëåâ, ПК, 450. Кàê­âî íå­ùî å ñëà­äîñò îò ñå­ìå­åí æè­âîò, îò äî­ìà­ø­íî îã­íè­ùå, íà ìå­íå å íå­ïî­çíà­òî. Иâ. Вà­çîâ, Сú÷. IХ, 18. Жè­âî­òúò íà åäèí áúë­ãà­ðèí, íå­ãî­âè­ÿò èìîò,.., íå­ãî­âà­òà êî­ëèá­êà, ÷åñòòà íà êú­ù­íî­òî ìó îã­íè­ùå,.. ñà èç­ëî­æå­íè íà ïðî­è­ç­âî­ëúò íà íàé-ïî­ñ­ëå­ä­íè­ÿò ìþ­ñþë­ìà­íèí. НБ, 1876, áð. 38, 147. Чó­âà­ëà ìà­êÿ äâà ñè­íà, / .., / Дî­äå ãè ìà­êÿ î÷ó­âà, / ãî­ëå­ìî òå­ã­ëî òå­ã­ëè­ëà,/ çè­ìå ïî ÷óæ­äè îã­íè­ùà, / ëå­òå ïî ÷óæ­äè ñòúð­íè­ùà. СáВСòТ, 270. // Пî­åò. Гàë­üîâ. С ïðèë. á à­ ù è í, ð î ä å í. Рî­ä­íà êú­ùà, ðî­äåí äîì. Оõ, íå çà ðà­äîñò, íå è çà ðàç­òó­õà,/ ïðè òåá äîé­äîõ, î, áà­ùè­íî îã­íè­ùå. Иâ. Вà­çîâ, Сú÷. II, 49. Нî êà­æè êàê­âî äà ïðà­âÿ, / êàò ìà ñè, ìàé­êî, ðî­äè­ëà/ ñúñ ñúð­öå ìúæ­êî, þíàø­êî,/ òà ñúð­öå, ìàé­êî, íå òðàå/ äà ãëå­äà òóð­÷èí, ÷å áå­ñ­íåé / íàä áà­ùè­íî ìè îã­íè­ùå. Хð. Бî­òåâ, Сú÷. 1929, 5. Пà íà­ìè­ñ­ëèõ äà îñ­òà­âà/ áà­ùè­íî îã­íè­ùå. Л. Кà­ðà­âå­ëîâ, Сú÷. I, 41. Нå­êà íà­âúí çè­ìà­òà áó­øó­âà/ è ëó­äåå,/ îêîë ðî­ä­íî­òî îã­íè­ùå îáè÷/ òî­ï­ëà ãðåå. Еëèí Пå­ëèí, ПБ, 114. // Рàçø. Оáèêí. ïî­åò. Пî­íÿ­êî­ãà ñ ïðèë. ð î ä å í. Рî­ä­íî ìÿñ­òî, ðî­äåí êðàé, ðî­ä­íà ñò­ðà­íà; ãíåç­äî. Вúí æè­âî­òúò êà­òî áåíò îò­ï­ðè­ùåí/ ñïó­ñ­íàë ñå å ìëàä è áúð­çî­õîä,/ è îò­íî­âî â ðî­ä­íî­òî îã­íè­ùå/ ñå ïîâ­äè­ãà ìîÿ ñìåë íà­ðîä. Кð. Бå­ëåâ, ПЗБ, 64.

6. Пðåí. Пî­åò. Оáèêí. ñ ïðèë. ñ å ì å å í. Сå­ìåéñ­ò­âî. Тÿ áå­øå ïî­íå­ñå­íà èç­öÿ­ëî îò ñâîÿ æåí­ñ­êè êî­ï­íåæ ïî óðåæ­äà­íå íà ñâîå ñîá­ñ­ò­âå­íî îã­íè­ùå. М. Гðó­áå­ø­ëè­å­âà, ПИУ, 243. Сå­ðè­î­ç­íî ñå çà­ìè­ñ­ëè çà ñâîé ÷î­âåê, îã­íè­ùå. Г. Сòà­ìà­òîâ, Рàçê. I, 169. Гî­ðÿ­íè­òå áÿ­ãà­õà â ïëà­íè­íà­òà, êà­òî èçîñ­òà­âÿ­õà ñâî­è­òå áëèç­êè è ñå­ìå­é­íè­òå ñè îã­íè­ùà. Иâ. Хàä­æè­ìàð­÷åâ, ОК, 5. Зà íå­ãî íå çíà­å­õà íè­êú­äå íè­ùî — / êú­äå áå ñå ãó­áèë, îò­äå áå äî­øúë,/ çà­ùî áå­øå âè­íà­ãè ìðà­÷åí è çúë,/ çà­ùî îùå íÿ­ìà­øå äîì è îã­íè­ùå. Д. Пàí­òå­ëå­åâ, ТЗ, 77.

7. Пðåí. Оáèêí. ñúñ ñúãë. èëè íå­ñúãë. îï­ðåä. ñ ïðåäë. í à, ç à. Сðå­äè­ùå, öåí­òúð, êú­äå­òî ñå ðàç­âè­âàò, çà­ðàæ­äàò è ðàç­ï­ðîñ­ò­ðà­íÿ­âàò íÿ­êàê­âè èäåè, ïðî­ÿ­âè, ïî­÷è­íè èëè êú­äå­òî âëà­äåå îï­ðå­äå­ëåí äóõ, àò­ìîñ­ôå­ðà; ãíåç­äî. Рî­ä­íè­ÿò ãðàä íà àïîñ­òî­ëà íà ñâî­áî­äà­òà å åä­íî îò ãî­ëå­ìè­òå îã­íè­ùà, êî­è­òî ïðî­áóæ­äàò îá­ùåñ­ò­âå­íî­òî ñú­ç­íà­íèå ó ïî­ðî­áå­íè­òå è îíå­ï­ðàâ­äà­íè íà­ðî­ä­íè ìà­ñè. Иâ. Уí­ä­æè­åâ, ВЛ, 32. Сî­ëóí­ñ­êà­òà ãèì­íà­çèÿ å áè­ëà îã­íè­ùå çà áúë­ãàð­ñ­êà­òà ïðîñ­âå­òà, ðàç­ñà­ä­íèê íà áîð­öè çà áúë­ãàð­ñ­êà­òà íà­ðî­ä­íîñò è íà ðå­âî­ëþ­öè­î­íå­ðè çà îñ­âî­áîæ­äå­íèå íà íå­î­ñ­âî­áî­äå­íè­òå. Еõî, 1979, áð. 20, 4. Иñ­ïà­íèÿ å áè­ëà îã­íè­ùå íà ãî­ëÿ­ìà è ìíî­ãîñ­ò­ðàí­íà êóë­òó­ðà. Б. Шè­âà­÷åâ, Сú÷. I, 117. Аçèÿ áè­ëà ïðú­âî­òî îã­íè­ùå íà îá­ðà­çî­âà­íè­å­òî. Иâ. Бî­ãî­ðîâ, КГ, 206. Оã­íè­ùå íà íà­öè­î­íàë­íî­òî íè âú­ç­ðàæ­äà­íå. Оã­íè­ùå íà áúë­ãàð­ùè­íà­òà. Оã­íè­ùå íà âî­é­íà è ðà­ç­ìè­ðè­öè.  Оáð. Кàê­âî áå òè [Иñ­ïà­íèÿ] çà ìåí? Оã­íè­ùå/ íà íÿ­êàê­âà ëþ­áîâ æåñ­òî­êà,/ êî­ÿ­òî äè­âî ñå îïè­âà/ îò êðúâ è áëÿ­ñúê íà êà­ìè. Н. Вàï­öà­ðîâ, Иçáð. ñò, 1946, 117.

8. Оáèêí. ñúñ ñúãë. èëè íå­ñúãë. îï­ðåä. ñ ïðåäë. í à. Мÿñ­òî, îò­êú­äå­òî çà­ïî÷­âà, ïî­ðàæ­äà ñå è ñå ðàç­âè­âà íå­ùî (ïðè­ðî­ä­íî ÿâ­ëå­íèå, ñòè­õèÿ è äð.). Мÿñ­òî­òî, êú­äå­òî ñå ïî­ðàæ­äà çå­ìå­ò­ðú­ñúò,/ íà­ðè­÷à­ìå îã­íè­ùå íà çå­ìå­ò­ðú­ñà èëè õè­ïî­öåí­òúð. Тîé ñå íà­ìè­ðà íà èç­âåñ­ò­íà äúë­áî­÷è­íà ïîä ïî­âúð­õ­íîñòòà íà çå­ìÿ­òà. Гå­îë. IХ êë, 1951, 85. Тóê-òà­ìå èç ãî­ðà­òà,.., èç­áóõ­âà­õà êúë­áà ìú­ã­ëà. Нÿ­êîé ñÿ­êàø êëà­äå­øå îãúí è äè­ìúò ñå âäè­ãà­øå íà­ãî­ðå — òúé ÿñ­íî ñå âèæ­äà­õà îã­íè­ùà­òà íà ìú­ã­ëà­òà. А. Дîí­÷åâ, ВР, 137. Пî­÷­íà äà îïèï­âà áðî­íÿ­òà íà êó­ïî­ëà — ñòó­äå­íà. Дî­á­ðå, ÷å îãú­íÿò íå å îá­õ­âà­íàë öå­ëèÿ êó­ïîë. Нî êú­äå å îã­íè­ùå­òî íà ïî­æà­ðà? А. Кà­ðà­ëèé­÷åâ, ТР, 52. Хâúð­ëÿé­êè ïî­ã­ëåä âúð­õó óðå­äè­òå, Лþ Чåí êîí­ñ­òà­òè­ðà: — Пî­âè­øå­íà ðà­äè­à­öèÿ! Тî­âà íå ìî­æå äà áú­äå íè­ùî äðó­ãî îñ­âåí îã­íè­ùå íà èí­òåí­çè­â­íî ðà­äè­î­àê­òè­â­íî ðàç­ïà­äà­íå. К, 1963, áð. 1, 9. Чåñ­òî ïú­òè ñêîð­öè­òå îã­ðà­íè­÷à­âàò è ëèê­âè­äè­ðàò íàé-ðà­ç­ëè­÷­íè îã­íè­ùà îò âðå­äè­òå­ëè. Сò. Дîí­÷åâ, ПНД, 31. // Мÿñ­òî â îð­ãà­íè­ç­ìà íà æè­âî ñú­ùåñ­ò­âî, êî­å­òî ñòà­âà èç­òî­÷­íèê çà ðàç­ï­ðîñ­ò­ðà­íå­íèå íà áî­ëåñò, çà­ðà­çà, íÿ­êàê­âî ñúñ­òî­ÿ­íèå, ÿâ­ëå­íèå; ãíåç­äî. Гíîé îò òó­áåð­êó­ëî­ç­íè ëèì­ô­íè âú­ç­ëè,.., à ñú­ùî è ïðî­äóê­òè, äî­áè­òè îò òó­áåð­êó­ëî­ç­íî áîë­íè æè­âî­ò­íè, ñà îã­íè­ùà íà çà­ðà­çà. РД, 1958, áð. 10, 2. Оò­ðà­æå­íè­ÿ­òà ñå âúç­ï­ðè­å­ìàò îò åëåê­ò­ðî­íåí îñ­öè­ëî­ã­ðàô è ïî èí­òåí­çè­òå­òà íà òðåï­òå­íè­ÿ­òà ñå ñú­äè çà íà­ëè­÷è­å­òî íà ðà­êî­âî îã­íè­ùå. ВН, 1959, áð. 2542, 4. Иí­äè­ôå­ðåí­ò­íè­ÿò äðà­ç­íè­òåë (ìè­ðè­ç­ìà­òà íà õðà­íà­òà) îá­ðà­çó­âà îã­íè­ùå íà âúç­áó­äà â êî­ðà­òà íà ãëà­â­íèÿ ìî­çúê. ОБèîë. Х êë, 1965, 57. Бî­ëåñ­ò­íî îã­íè­ùå.

9. Фèç. Фî­êóñ. Зå­ìÿ­òà ñå äâè­æè îêî­ëî ñëúí­öå­òî ïî åä­íà åëèï­ñà, â åä­íî îò îã­íè­ùà­òà (ôî­êó­ñè­òå) íà êî­ÿ­òî ñå íà­ìè­ðà ñëúí­öå­òî. ПН, 1933, êí. 5 è 6, 68. Уñ­ïî­ðå­ä­íî íà ãëà­â­íà­òà îï­òè­÷­íà îñ íà âä­ëú­á­íà­òî­òî îã­ëå­äà­ëî-ìî­äåë ïóñ­êà­ìå ãðó­ïà îò òðè ñíîï­÷å­òà ëú­÷è. Пî­ñ­ëå­ä­íè­òå ñå îò­ðà­çÿ­âàò òà­êà, ÷å ìè­íà­âàò ïðåç åä­íà îá­ùà ïðå­ñå­÷­íà òî÷­êà .. Тà­çè òî÷­êà ñå íà­ðè­÷à îã­íè­ùå èëè ôî­êóñ íà îã­ëå­äà­ëî­òî. Фèç. Х êë, 1951, 118. Вñè÷­êè­òå ìè­ñ­ëè òðÿá­âà äà ñà ñú­ñ­ðå­äî­òî­÷å­íè â ïðå­ä­ìå­òà, êî­ãî­òî ó÷èø, êàê­òî ùå­øå äà ñú­ñ­ðå­äî­òî­÷èø ñëúí­÷å­âè­òå ëú­÷è â îã­íè­ùå­òî

(ôî­êó­ñà) íà ëå­ùà­òà. А. Цà­íîâ, Нàïð., 1874, êí. 1, 9.

10. Пðåí. Пå­ò­íî (â 1 çíà÷.). Пðè íåÿ [áî­ëåñò] êî­ñà­òà íå ïà­äà íà­ïúë­íî, à îðå­äÿ­âà â ìíî­æåñ­ò­âî äðå­á­íè îã­íè­ùà. Г. Гå­îð­ãè­åâ è äð., ФПБ, 45. Тîé áå ñâà­ëèë êóð­ò­êà­òà è æú­íå­øå çà­å­ä­íî ñ âî­é­íè­öè­òå îò ðî­òà­òà, îáî­ä­ðåí, ñ ïðè­ïîâ­äè­ã­íà­òî íàñ­ò­ðî­å­íèå, à ïî áëå­äî­òî ìó ëè­öå íà îã­íè­ùà èç­áè­âà­øå ÷åð­âå­íè­íà. К. Кðúñ­òåâ, К, 110.

11. Дè­àë. Тðàï­÷èí­êà, äóï­êà â ãðà­äè­íà, íè­âà, êú­äå­òî ñå çà­ñàæ­äàò è ïî­íèê­âàò ðàñ­òå­íèÿ ñ ïî­âå­÷å ðàç­ê­ëî­íå­íèÿ (íàïð. êàð­òî­ôè, êðàñ­òà­âè­öè, äè­íè è ïîä.); ãíåç­äî. С ðú­öå ñò­ðè­âà­øå çàò­âúð­äÿ­ëà­òà ïðúñò, îêîï­âà­øå êàð­òî­ôè­òå, çà­ã­ðú­ùà­øå îã­íè­ùà­òà è ïî­ïèï­âà­øå âñÿ­êî ñòú­áúë­öå. Кð. Гðè­ãî­ðîâ, Н, 113. Тî­äî­ðà äúð­æå­øå â ðú­öå êúð­ïà ñúñ ñå­ìå çà áîñ­òà­íè­ùå­òî. Оòè­äî­õà ïðè Фè­ðå­òî è Мëà­äåí ìó ðå­÷å: — Фè­ðå, òè êî­ïàé, à íèå ùå ïðè­ãîò­âèì îã­íè­ùà­òà è ùå ãè çà­ñå­åì. К. Пåò­êà­íîâ, БД, 59. Пî­ïî­âè ïðà­ñå­òà ïðî­ÿ­äî­õà êî­ðåí­÷å­òà­òà íà êðàñ­òà­âè­öè­òå, à êúð­òè­öè èç­ðî­âè­õà îã­íè­ùà­òà íà äè­íè­òå è ïú­ïå­øè­òå. Г. Кà­ðà­ñ­ëà­âîâ, Иçáð. ñú÷. I, 91. Зà­ï­ðî­ëå­òå­øå ëè ñå, ìà­ìà íà­ñàæ­äà­øå ëå­õè ñ ëóê è äî­ìà­òè, íå çà­á­ðà­âÿ­øå äà õâúð­ëè øå­ïà öà­ðå­âè­öà èëè íà­ñà­äè íÿ­êîå îã­íè­ùå êàð­òî­ôè. Кð. Гðè­ãî­ðîâ, Н, 186. // Оáèêí. ñ ïðåäë. í à. Рàç­ê­ëî­íå­íî ðàñ­òå­íèå èëè êèò­êà, ãðó­ïà ðàñ­òå­íèÿ, èç­íè­ê­íà­ëè íà­êóï; òó­ôà. Пî­ê­ðàé ïú­òÿ, èç ñåë­ñ­êèÿ õðàñ­òà­ëàê ñå ÷åð­âå­íå­å­õà îã­íè­ùà öú­ô­íàë áî­æóð. К. Пåò­êà­íîâ, ОБ, 127. Гî­ðÿò ñëúí­÷î­ã­ëå­äè íà æúë­òè îã­íè­ùà â ïî­ëÿ­òà. Аñ. Рàç­ö­âå­ò­íè­êîâ, 113.

12. Оñ­òàð. Мÿñ­òî, êú­äå­òî ñå çà­ñåë­âàò, ïðåñ­òî­ÿ­âàò âðå­ìåí­íî ÷åð­ãà­ðè, ÷åð­ãàð­ñ­êè ïëå­ìå­íà, âîéñ­êè; ëà­ãåð, ñòàí. Кî­ãà­òî êàë­ìè­êúò ñå âúð­íå íà ñâî­å­òî ñòà­ðî çèì­íî îã­íè­ùå, òî èìà âå­÷å âñè÷­êî, ùî­òî å íå­î­á­õî­äè­ìî çà ñòà­äî­òî ìó â ïðî­äúë­æå­íè­å­òî íà øåñòòå çèì­íè ìå­ñå­öè. Зíàí., 1875, áð. 12, 181. Пðåç âòî­ðà­òà ïî­ëî­âè­íà íà II-èé âåê ïî Р.Х... ãåð­ìàí­ñ­êè è ãàë­ñ­êè ïëå­ìå­íà ñè íà­ïóñ­òè­ëè îã­íè­ùà­òà ïî­ê­ðàé Оäåð è Бàë­òèéñ­êî ìî­ðå. Й. Гðó­åâ, Лåò., 1872, 209. Нà­øà­òà âî­éñ­êà,.., ïî­ñ­ëó­æè çà óìè­ðÿ­âà­íèå íà ðà­ç­ìè­ðå­íè­òå ìåñ­òà è îùå ìè­íà­ëà­òà åñåí ñå âúç­âúð­íà â ñâî­è­òå îã­íè­ùà. НБ, 1876, 30.

Вóë­êàí­ñ­êî (ìà­ã­ìå­íî) îã­íè­ùå (ñúêð. îã­íè­ùå). Сïåö. Нå­ä­ðà­òà íà çå­ìÿ­òà ïîä âóë­êàí, îò­êú­äå­òî ëà­âà­òà ïðî­íèê­âà â êðà­òå­ðà. Пðåç îñ­òà íà âóë­êà­íà ìè­íà­âà íå­ãî­âè­ÿò òå­ñåí êà­íàë (ãúð­ëî), êîé­òî ñâúð­ç­âà êðà­òå­ðà ñ âóë­êàí­ñ­êî­òî îã­íè­ùå, ò.å. — ñ îã­íå­òå­÷­íà­òà ìà­ñà, êî­ÿ­òî ïîä­äúð­æà âóë­êàí­ñ­êà­òà äåé­íîñò. Гå­îë. IХ êë, 1951, 88. Нà­ìè­ðà­ùà­òà ñå â çåì­íè­òå äúë­áî­÷è­íè îã­íå­òå­÷­íà ìà­ñà íî­ñè íà­è­ìå­íî­âà­íè­å­òî ìà­ã­ìà, ïî­ðà­äè êî­å­òî è âóë­êàí­ñ­êî­òî îã­íè­ùå ìî­æåì äà íà­ðå­÷åì îùå ìà­ã­ìå­íî îã­íè­ùå. Гå­îë. IХ êë, 88. Зíà­å­òå ëè, ïðè­ÿ­òå­ëè, êàê­âî íå­ùî å âîë­êàí? Еä­íà ãî­ðà, êî­ÿ­òî èìà â ñúð­öå­òî ñè è ïîä ñå­áå åä­íî áåç­ê­ðàé­íî îã­íè­ùå. С. Бîá­÷åâ, ПОС (ïðå­âîä), 111.

Нà îã­íè­ùå­òî òè òðå­âà äà èç­íè­ê­íå; äà òè ñå­ÿò ðÿ­ïà íà îã­íè­ùå­òî. Дè­àë. Оáèêí. âúâ 2 è 3 ë. Дà óì­ðåø, äà òè çà­ïóñ­òåå äî­ìúò. Нå îñ­òà­âÿì/ îñ­òà­âÿ íè ïå­ïåë íà îã­íè­ùå­òî; îãðåá­âàì è ïå­ïå­ëà îò îã­íè­ùå­òî íÿ­êî­ìó. Дèàë. Оã­ðàá­âàì íÿ­êî­ãî áåç­æà­ëîñ­ò­íî, âçå­ìàì ìó âñè÷­êî. Тúð­ñÿ îãúí íà ëàí­ñ­êî (ñòà­ðî, ïóñ­òî) îã­íè­ùå. Рàçã. Иðîí. Вúð­øà íå­ùî áåç­ñ­ìè­ñ­ëå­íî, áåç­ï­ëî­ä­íî, îò êî­å­òî íå ìî­æå äà èìà ðå­çóë­òàò. Оäå­âå ïðè ìåí ñå­ä­íà ñè­íúò íà àä­âî­êà­òà Хðèñ­òà­êè­åâ äà ìå êàí­äàð­äèñ­âà äà ñå çà­ïè­øà â ïàð­òè­ÿ­òà èì. Тúð­ñè îãúí îò ñòà­ðî îã­íè­ùå ÷î­âå­êúò. Еì. Сòà­íåâ, ИК I è II, 38. Уãà­ñÿì/ óãà­ñÿ îã­íè­ùå­òî íÿ­êî­ìó. Дèàë. Уíè­ùî­æà­âàì, îï­ðî­ïàñ­òÿ­âàì, ñú­ñèï­âàì íÿ­êî­ãî. — Бðå áåç­ñî­âåñ­ò­íèé... Тè ìÿ ñú­ñè­ïà, òè ìÿ îï­ðî­ïàñ­òè: óãà­ñè ìè îã­íè­ùå­òî. П. Р. Сëà­âåé­êîâ, ЦП I, 61.

— Дðó­ãà (äè­àë.) ôîð­ìà: î ã í ѝ ø ÷ å.